May 9th, 2008
วัฒนธรรมความรุนแรงในสังคมไทย
[ขออภัยนักเรียน กธ.301 ที่อาจารย์ยังไม่ได้โพสเล่าความประทับใจจากการสอนที่เคยบอกว่าจะเขียนภายในปลายเดือนที่แล้ว ด้วยเหตุว่าตอนนี้ยังอยู่ในสภาพหดหู่กับบรรยากาศการเมือง/สังคม และสื่อกระแสหลักหลายค่ายที่แบ่งขั้วและปลุกปั่นอารมณ์เกลียดชังของคนอย่างไร้จรรยาบรรณ จะพยายามเขียนเล่าเรื่องวิชาเราให้อ่านในเร็ววันนี้]
สืบเนื่องจากโพสที่ “ร้อนแรง” ที่สุดตั้งแต่เปิดบล็อกนี้มา และคำถามของเพื่อน (tON) ที่น่าคิด (แต่น่าเศร้าที่ไม่ค่อยมีใครถาม ซึ่งผู้เขียนมองว่าเป็นหลักฐานอีกชิ้นหนึ่งที่ตอกย้ำปัญหาความ “ไร้วุฒิภาวะ” ของสังคมไทย) ว่า เหตุใดจึงไม่มีใครประณามคนที่ทำร้ายคุณโชติศักดิ์? ผู้เขียนอยากแบ่งปันบทความอีกชิ้นหนึ่งของ อจ.นิธิ เอียวศรีวงศ์ เพราะคิดว่าทั้ง “ตรงประเด็น” และ “มองทะลุ” เป็นอย่างยิ่ง (และขอแนะนำให้อ่านบทความเรื่อง “การสร้างความเป็นไทยกระแสหลัก และ “ความจริง” ที่ “ความเป็นไทย” สร้าง โดย รศ. สายชล สัตยานุรักษ์ ประกอบ สำหรับมุมมองที่กว้างกว่าขอบเขตของบทความนี้)
เมื่ออ่านจบแล้ว อยากเชิญชวนให้ทุกท่านลองตอบคำถามของ อจ.นิธิ ท้ายบทความ - “ประชาชนมีพลังพอจะเข้าไปแก้ไขเปลี่ยนแปลงวัฒนธรรมของสังคมได้หรือไม่ ถ้ามีไม่พอ ทำอย่างไรถึงจะมีพอ” ไว้ในคอมเม้นท์ท้ายโพสนี้ค่ะ
……
วัฒนธรรมความรุนแรง
นิธิ เอียวศรีวงศ์
ความรุนแรงเป็นส่วนหนึ่งของทุกวัฒนธรรม รวมทั้งวัฒนธรรมไทยด้วย
ในแง่หนึ่ง ความรุนแรงเป็นเครื่องมือ คือใช้ความรุนแรง ไม่ใช่เพื่อความรุนแรง แต่ใช้เพื่อเป้าหมายอย่างอื่น เช่น ใช้เพื่อเอาชนะในความขัดแย้ง, ใช้เพื่อปราบปรามคนชั่วหรือคนดื้อ, ใช้เพื่อกอบกู้ศักดิ์ศรี, หรือแม้แต่ใช้เพื่อ “สันติภาพถาวร”
ในแง่นี้แหละครับที่สันติวิธีเสนอเครื่องมืออื่นเข้ามาแทนที่ พร้อมทั้งพิสูจน์ว่ามีประสิทธิภาพมากกว่า, สูญเสียน้อยกว่า และได้ผลยั่งยืนกว่าความรุนแรง
(ผมควรวงเล็บข้อสังเกตไว้ด้วยว่า สันติวิธีก็เป็นส่วนหนึ่งของทุกวัฒนธรรมด้วยเหมือนกัน)
ความรุนแรงในแง่ของเครื่องมือนั้น ผมคิดว่ามีในทุกวัฒนธรรม และเพราะมันเป็นวัฒนธรรม จึงอาจเปลี่ยนแปลงไปได้ตามแต่เงื่อนไขทางสังคมด้วย เช่น อาจใช้บ่อยขึ้นหรือใช้น้อยลง ตลอดจนให้ความหมายใหม่แก่วิธีการที่รุนแรงให้แรงขึ้นก็ได้ ให้มองไม่เห็นก็ได้ หรือให้ความหมายใหม่แก่ผู้กระทำความรุนแรงและเหยื่อก็ได้
คงไม่ต้องพูดกันยืดยาวก็มองเห็นอยู่แล้วว่า วัฒนธรรมไทยนับแต่โบราณมาจนถึงปัจจุบัน ไม่เคยปฏิเสธความรุนแรงในฐานะเครื่องมือ พึงใช้ในเงื่อนไขที่แตกต่างกันไปในแต่ละยุคสมัยเท่านั้น
Read the rest of this entry »
Popularity: 1% [?]





